اشاره های عرفانی


مسئله عشق
در خور شرح و بیان نیست،

بهتر آنست که لفظ و عبارات را
به یک سو نهیم،
جمله گوش باشیم و چشم،

تا اینکه صدای هستی را در
سکوت درون خویش بشنویم و
اشارات خدا را در عالم ببینیم.

 

سلوک چیست و سیر الی الله کدام است؛

بدان که سلوک در لغت عرب، عبارت از رفتن است. به نزدیک اهل تصوف سلوک عبارت از رفتن مخصوص است و همان سیر الی اللّه (سیر بسوی خدا) و سیر فی اللّه (سیر در خدا) است و سیر الی اللّه نهایت دارد و سیر فی اللّه نهایت ندارد و اگر این عبارت فهم نمی کنی به عبارت دیگر بگویم.

 

- صحبت و آداب آن:

بدان که گفتار از حق به بنده فرمان است، چون به یگانگی و ثناهای وی اقرار میکنی و خلق را به درگاه وي می خوانی. خواندن و نطق نعمتی بزرگ از حق تعالى به بنده است و آدمی بدان مُمیز است از دیگر حیوانات.

 

در بیان میل و ارادت و محبت و عشق:

 ای درویش بدان که سالکان ذاکر چهار مرتبه اند، بعضی در مقام میل، برخی ارادت، گروهی درمرتبه محبت و برخی در مقام عشق واقع اند.

 

انسانها به یکدیگر وابسته و محتاج اند و کمال و تمام هریک در نزد دیگری و در روابط با دیگران است و در روابط اجتماعی یاری رساندن به همنوع خود ضروری است.

بنابراین از آنجا که انسان کمال گرا آفریده شده لازم به گردآوری ملزوماتی است که به دیگر همنوعان خود به عنوان اعضای یک بدن یاری رساند. یکی از مهمترین آنها دمساز شدن با مهر و  محبت ورزیدن به دیگری می باشد.

 

- در بیان شریعت، طریقت و حقیقت

ای درویش بدان که شریعت گفتِ انبیا و طریقت فعل انبیا و حقیقت دید انبیاست. سالک باید که اول از علمِ شریعت آن چه لازم است بیاموزد و آنگاه از عملِ طریقت آن چه لازم است انجام دهد و به جای آورد تا از انوار حقیقت به قدر سعی و کوششِ وی روی نماید.

 

- آزادگی و مفهوم آن در عرفان

یکی از مفاهیم مهم عرفانی که به عنوان یک کمال و فضیلت انسانی شناخته می شود و در مراتب عالی بندگی و سلوک معنوی حاصل خواهد شد، حریّت و آزادی معنویتی است که از طریق عبودیت و بندگی خالصانهٔ حق و بریدن از بندگی غیر حق حاصل می شود. زمانی انسان به حریّت و آزادی معنوی می رسد که مراتب عالی سلوک را طی کرده و از بند نفس و تعلّقات مادی کاملاً رها شده باشد.